Hoe Xi Jinpings 'morele' beleid de wijnindustrie zojuist heeft verwoest

Naarmate China steeds rijker werd door de wereldhandel, gaven de welgestelde ambtenaren zich over aan exclusieve wijnen, delicatessen en andere luxeartikelen. Er was een bloeiende markt voor westerse luxeproducten onder de Chinese nouveau riche die wilden pronken met hun nieuwverworven rijkdom en status.

China verbiedt alcohol bij officiële gelegenheden

Plotseling is hier een einde aan gekomen. China heeft onlangs alcohol verboden bij alle officiële en door de overheid gesponsorde evenementen als onderdeel van een hernieuwde anticorruptie- en bezuinigingscampagne. Deze regelgeving verbiedt duidelijk alcohol, luxe etenswaren en sigaretten, met als doel de extravagante eetgewoonten onder overheidsfunctionarissen te beteugelen. Als gevolg daarvan zijn de uitgaven voor luxe banketten sterk gedaald, waardoor de verkoop van hoogwaardige alcoholische dranken, met name wijn, is afgenomen. Een dergelijk amoreel klimaat maakt de weg vrij voor omkoping, grootschalige corruptie en zwarte markten die zich onvermijdelijk ontwikkelen.

De wijnmarkt verdort aan de wijnstok

Deze plotselinge maatregel tegen luxe dineren verwoest de eens zo bloeiende wijnmarkt in China. Het zorgt ervoor dat de Chinese wijnmarkt instort, wat schokgolven veroorzaakt in de wereldwijde wijnbouwgemeenschap. Treasury Wine Estates, een Australisch bedrijf, is een van 's werelds grootste wijnproducenten en staat nu voor een enorm dilemma: er ligt voor ongeveer 150 miljoen dollar aan overtollige wijn in de magazijnen van Chinese distributeurs vanwege de Chinese Communistische Partij (CCP). 

Lees ook: Waarom voeren ze oorlog tegen wijn?

Wereldwijde gevolgen

De dalende vraag heeft gevolgen voor de hele wijnproducerende wereld. Wijngaardbezitters van Napa tot Bordeaux rooien hun wijnstokken en laten rijpe druiven aan de wijnstok hangen om te bederven in de velden. Alcoholgiganten zoals Pernod Ricard, Diageo en E&J Gallo Winery zien hun omzet in China met dubbele cijfers dalen. De hoop dat de Chinese vraag naar buitenlandse wijnen uiteindelijk weer zou aantrekken, werd de bodem ingeslagen toen Peking een verbod instelde op alcoholgebruik tijdens evenementen van de regering en de CCP, een belangrijke gelegenheid voor wijnconsumptie. Chinese functionarissen nippen nu stilletjes thee tijdens vergaderingen van het Nationale Volkscongres.

De kortstondige “Rode Revolutie”

Wijnmakers wereldwijd waren sterk afhankelijk van China als afzetmarkt. In 2025 daalde de Chinese wijnimport met 11 procent. De import bedraagt nu de helft van het piekniveau van 2018, toen China gretig voor bijna 3 miljard dollar aan buitenlandse wijn kocht. Destijds bestempelden Franse publicaties de sterke stijging van de Chinese consumptie van (rode) wijn als een tweede ‘Rode Revolutie’. De afhankelijkheid ontstond halverwege de jaren 2000, toen China zijn aandeel in de wereldwijde wijnimport onverwacht zag stijgen van minder dan 1 procent naar 8 procent in 2017. Vooral wijnproducenten uit Australië, Frankrijk, Chili, Italië en Nieuw-Zeeland profiteerden van deze uitgaven.

De korte Chinese rage om wijnhuizen te kopen

De honger naar goede wijn bracht enkele rijke Chinese kopers ertoe bijna 100 landgoederen in Bordeaux, Frankrijk, te kopen. Zonder oog voor de geschiedenis leidde hun rebranding van historische wijngaarden tot culturele botsingen. De Chinezen gaven wijngaarden en wijnen nieuwe namen die aansloten bij Chinese ideeën om de Chinese markt aan te trekken. De Franse schrijver Philippe Sollers merkte wrang op dat hij nog nooit een “Keizerlijk Konijn” of “Tibetaanse Antilope” was tegengekomen, en noemde de naamsveranderingen “ontstellend”. De Chinese functionarissen deelden niet dezelfde culturele band met wijn, dat het product is van de katholieke beschaving van Frankrijk. Ze kochten wijngaarden en wijn vaak in een opwelling. Ze deden ze ook net zo gemakkelijk weer van de hand wanneer de mode of het overheidsbeleid veranderde.

Herstel van traditionele naam

Een daling van de vraag als gevolg van Covid-19 en de instorting van de vastgoedprijzen maakte veel burgers aanzienlijk armer en veel minder geneigd om luxeartikelen zoals buitenlandse alcohol te consumeren. Toen de vraag kelderde, begonnen rijke Chinese eigenaren rond medio 2017 stilletjes hun landgoederen in Bordeaux van de hand te doen. In 2022 nam een Franse groep gelukkig Château Antilope Tibétaine over en herstelde de traditionele naam, Château Sénailhac. Het historische Bordeaux-landgoed Château de La Rivière in Fronsac, Bordeaux, dat dateert uit 1577 en gebouwd is op middeleeuwse fundamenten, werd in 2025 aangekocht door Global Food Investments (GFI). GFI verwierf de prachtige wijngaard van 160 hectare en het landgoed van 247 hectare van de Chinese Bolian-groep, die er sinds 2013 eigenaar van was. 

Problemen in Bordeaux

De laatste anticorruptiecampagne heeft de drinkgewoonten verder verstoord. De eens zo bloeiende sector van geïmporteerde wijn, aangewakkerd door extravagante geschenken en entertainment, is simpelweg verdampt. De plotselinge daling van de vraag heeft de situatie in plaatsen als Bordeaux zeer somber gemaakt. Sinds 2023 is de Bordeaux-regio gedwongen om ongeveer 20 procent van haar kostbare wijngaarden braak te laten liggen. Wijnproducenten hebben weinig hoop op een herstel van de markt. De kunstmatige markt die in het begin van de eeuw werd gecreëerd, bestaat niet meer. Gecentraliseerde planning heerst, waardoor bestaansmiddelen en historische producten teniet worden gedaan.

Xi Jinping

Lokale communistische functionarissen, die handelen vanuit een mentaliteit van lui bestuur, hebben het alcoholverbod gretig gehandhaafd, terwijl ze de gevolgen ervan voor China en de wereld volledig negeerden. Xi Jinping heeft inderdaad een ‘morele’ hardhandige aanpak gelanceerd die een bijna sinistere ironie in zich draagt. Het atheïstische communisme staat erom bekend corruptie in de hand te werken, omdat het geen morele wetten erkent. Het steunt op een gecentraliseerde structuur die staatsfunctionarissen absolute controle geeft over economische en politieke middelen, zonder dat zij daarvoor verantwoording hoeven af te leggen. Een dergelijk amoreel klimaat maakt de weg vrij voor omkoping, grootschalige corruptie en zwarte markten die zich onvermijdelijk ontwikkelen.

Een les voor de wereld

Het trieste geval van de ineenstorting van de Chinese wijnmarkt zou voor iedereen een les moeten zijn dat China op geen enkel gebied een betrouwbare partner is. De socialistische regering schaadt niet alleen haar eigen arbeiders, maar richt ook grote schade aan in de wereld.

Dit artikel verscheen eerder op tfp.org.

Laatst bijgewerkt: 12 juni 2026 16:47