Plinio Corrêa de Oliveira: De stilte doorbroken

Plinio Corrêa de Oliveira: De stilte doorbroken

Tijdens een gesprek zei iemand naar verluidt tegen prof. Plinio Corrêa de Oliveira: "U bent weinig bekend." Met de snelheid van geest die hem nooit ontbrak, antwoordde de katholieke leider: "In feite heb ik de reputatie onbekend te zijn."

Hernieuwde interesse

Het openbare leven van Plinio Corrêa de Oliveira was inderdaad een achtbaan van lange periodes van stilte en ostracisme en momenten van felle lastercampagnes via de media. Hij werd geconfronteerd met zowel stilte als laster. Maar nu meer dan vijfentwintig jaar na zijn dood zien we de deken van stilzwijgen geleidelijk wegtrekken naarmate de academische studies over zijn leven en werk toenemen. Tegenwoordig kan niemand een geschiedenis van het twintigste-eeuwse katholicisme schrijven zonder Plinio Corrêa de Oliveira en de door hem opgerichte beweging Traditie, Familie, Privé eigendom (TFP) te noemen.

Braziliaans én Amerikaanse belangstelling

De documentatiedienst van de TFP heeft niet minder dan 173 boeken en academische dissertaties van de laatste tien jaar verzameld die gewijd zijn aan de Braziliaanse leider of hem in belangrijke mate vermelden. Deze studies zijn voornamelijk afkomstig van Braziliaanse universiteiten. Het aantal publicaties van Amerikaanse en Europese academische centra neemt echter ook toe. Kort geleden brachten wij het nieuws van het boek uit 2021 van prof. Benjamin Cowan van de Universiteit van Californië in San Diego. Het werk getiteld Moral Majorities across the Americas: Brazil, the United States and the Creation of the Religious Right verklaart de rol van de Braziliaanse leider in het creëren van internationaal religieus rechts.1

De impact van de TFP

Aan de hand van niet eerder gepubliceerde documenten toont Cowan de centrale rol van Plinio Corrêa de Oliveira in de traditionalistische reactie tijdens het Tweede Vaticaans Concilie. Deze rol is lang over het hoofd gezien door geleerden die gewoonlijk het optreden van andere figuren belichten. Volgens Cowan echter speelde de groep TFP-leden die toen in Rome aanwezig waren "een belangrijke en in zekere zin baanbrekende rol in de politiek van het traditionalistische katholicisme, nationaal en transnationaal, tijdens en na het Concilie." Nieuw academisch onderzoek onthult nu het belang van deze rol.

Lees ook: Wat is de betekenis van de symbolen van de TFP?

De grondlegger van de contrarevolutie

Plinio Corrêa de Oliveira onderscheidt zich vooral op doctrinair gebied, waar hij verschijnt als een meester van het hedendaagse contrarevolutionaire denken. In zijn diepgaande studie over het begrip revolutie haalt Karol Kasprowicz van de Poolse Universiteit van Lublin de Braziliaanse leider herhaaldelijk aan en rekent hem tot de "klassieke denkers" op dit gebied.2 In het boek Histoire des Traditionalistes van Yves Chiron (Tallandier, Parijs 2022) is een heel hoofdstuk aan hem gewijd. "De figuur van Plinio Corrêa de Oliveira valt op tussen de voorlopers van het traditionalisme", bevestigt de auteur. Daarnaast noemt hij het boek In Defense of Catholic Action, dat Plinio Corrêa de Oliveira in 1943 publiceerde toen hij voorzitter was van de Katholieke Actie in Sao Paulo. Dit werk is volgens Chiron de eerste "aanklacht tegen de progressieve dwalingen die zich in de katholieke actie en de samenleving verspreidden."

Grote internationale invloed

Een andere recente studie is Zivilisationismus und rechte Untergangsvorstellungen in Polen, Deutschland und Österreich van Jos Stübner (Instituut voor Slavische Studies, Poolse Academie van Wetenschappen, 2021). De auteur doet verslag van de actie van enkele Europese TFP's, geïnspireerd door Plinio Corrêa de Oliveira, met name in de strijd tegen de zogenaamde LGBT-agenda. Monica Cornejo Valle van de Universidad Complutense van Madrid publiceerde een soortgelijk rapport over de acties van de TFP's in Polen en Spanje. De studie is onlangs in Londen gepubliceerd onder de titel We Don't Want Rainbow Terror: Religious and Far-Right Sexual Politics in Poland and Spain (Palgrave MacMillan, Verenigd Koninkrijk, 2022). Cornejo Valle zegt, "het internationale netwerk geïnspireerd door de TFP... is de meest effectieve anti-lhbt organisatie."

Voornaamste tegenstanders lhbt-agenda

Neil Datta komt tot dezelfde conclusie in de studie Modern Day Crusaders in Europe. Tradition Family and Property: Analysis of a Transnational, Ultra-conservative, Catholic-inspired Influence Network. Het Europese Parlementaire Forum voor Seksuele- en Voortplantingsrechten, een machtige lobbygroep uit Brussel, produceerde de studie. De groep kan rekenen op de steun van dertig leden van het Europees Parlement en heeft banden met de Internationale ‘Planned Parenthood’ Federatie. Volgens de studie zijn de TFP's een van de leidende krachten geworden om de lhbt-agenda in Europa tegen te gaan: "Ze slagen erin de Europese machtscentra te beïnvloeden."

COV WhatsApp-banner

Vals rechts

Iedereen die bekend is met het werk van de Braziliaanse denker kent de uitdrukking "vals rechts", die wordt gebruikt om een bepaald type pseudo-contrarevolutionaire reactie aan te duiden die het goede in feite misleidt in de richting van standpunten en houdingen die uiteindelijk het revolutionaire proces begunstigen. Luis Herrán Ávila van de Universiteit van New Mexico schreef een interessante studie over dit onderwerp. Het is getiteld The False Rights: Conflict and Convergence in Mexico's Post-Cristero Right after the Second Vatican Council. (Cambridge University Press, maart 2022). De auteur erkent de perfect uitgebalanceerde positie van Plinio Corrêa de Oliveira met betrekking tot de traditionalistische en contrarevolutionaire strijd. Hij wijst erop dat de Braziliaanse denker niet in het sedisvacantisme of in de rechtse val is getrapt door een pro-nazistische of esoterische houding aan te nemen.

De stille kracht achter Braziliaans rechts

Een andere belangrijke studie is die van prof. Georg Wink van de Universiteit van Kopenhagen. Het boek is getiteld Brazil, Land of the Past: The Ideological Roots of the New Right (Bibliotopía 2021, Cuernavaca, Mexico). Met een schat aan documentatie laat de auteur zien hoe de conservatieve reactie die Brazilië overspoelt - en die gewoonlijk aan andere figuren wordt toegeschreven - in feite een gevolg is van het decennialange werk van Plinio Corrêa de Oliveira en de TFP. Opmerkelijk is ook Erika Helgen's werk Religious Conflict in Brazil, gepubliceerd in 2020 door Yale University, dat talrijke verwijzingen bevat naar het optreden van Plinio Corrêa de Oliveira.

Lees ook: Een wereldwijde cultuuroorlog die het Westen moet winnen

Traditioneel Katholiek

The Modern Memory of the Military-Religious Orders—Engaging the Crusades (Routledge, Londen & New York 2022) verdient ook een vermelding. De auteur, Luiz Felipe Anchieta Guerra, beschrijft de rol van Plinio Corrêa de Oliveira in de "opkomst van het politieke mediëvalisme, dat wil zeggen het gebruik van middeleeuwse symboliek op politiek gebied." Volgens hem is dit verschijnsel een kenmerk van het nieuwe wereldrechts. Uit de Verenigde Staten noemen we The Rise of the Catholic Alt-Right van Dominic Wetzel van Kingsborough College in New York (2020). Het essay schetst het ontstaan van traditionalistisch katholiek rechts dat in de Verenigde Staten uit de vergetelheid is opgestaan. Hij concludeert dat deze ontwikkeling niet mogelijk zou zijn geweest zonder de beslissende bijdrage van de Amerikaanse TFP.

Principes nog steeds actueel

We sluiten deze noodzakelijkerwijs korte staalkaart af met de studie van Giselle Zanotto, getiteld Plinio Corrêa de Oliveira: A Scholar of Reaction, Activist of Conservatism and Crusader of Counterrevolution (Universidade Estadual de Maringá 2019). Zanotto legt uit dat het denken en handelen van Plinio Corrêa de Oliveira moeilijk te classificeren zijn volgens rigide academische criteria. Zij kan beter worden beschouwd als een uitgebreide en diepgaande reactie tegen het revolutionaire proces in al zijn aspecten. Vandaar de kwalificatie "kruisvaarder van de contrarevolutie". De slotwoorden van Plinio Corrêa de Oliveira's filosofische zelfportret worden bewaarheid: "Ik ben er zeker van dat de principes waaraan ik mijn leven heb gewijd vandaag de dag nog even actueel zijn als altijd en dat zij de weg aangeven die de wereld in de komende eeuwen zal volgen. De sceptici zullen glimlachen, maar de glimlach van de sceptici heeft nooit de zegevierende mars van de gelovigen kunnen verhinderen."

Ge-update op 8 september 2022.

Dit artikel is eerder verschenen op TFP.org

  1. The role of Plinio Corrêa de Oliveira in the creation of the international religious right
  1. Karol Kasprowicz, Reflections on Historiography and Theory of Revolution, University of Lublin 2020.